Μια μελέτη του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Υγείας της Βαρκελώνης (ISGlobal), ένα κέντρο που υποστηρίζεται από το Ίδρυμα «la Caixa», ανέλυσε, για πρώτη φορά, τη σχέση μεταξύ της έκθεσης σε διαφορετικούς χώρους πρασίνου και του οξειδωτικού στρες των παιδιών. Η μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η μεγαλύτερη έκθεση στη βλάστηση σχετίζεται με χαμηλότερα επίπεδα οξειδωτικού στρες και ότι αυτή η συσχέτιση παρατηρείται ανεξάρτητα από τη φυσική δραστηριότητα των παιδιών.
Το οξυγόνο είναι απαραίτητο για πολλές βιοχημικές αντιδράσεις που μας κρατούν ζωντανούς, αλλά η διαδικασία οξείδωσής του δημιουργεί επιβλαβείς αντιδραστικές ουσίες που το σώμα δεν μπορεί πάντα να εξουδετερώσει γρήγορα ή που προκαλούν βλάβες που το σώμα δεν είναι σε θέση να επιδιορθώσει. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα αυτό που είναι γνωστό ως οξειδωτικό στρες, το οποίο προκαλεί γήρανση ή ακόμα και ασθένεια.
Μέχρι σήμερα, διάφορες μελέτες έχουν δείξει ότι η ύπαρξη χώρων πρασίνου κοντά στο σπίτι έχει θετική επίδραση στην υγεία, ειδικά επειδή το πράσινο βελτιώνει την ψυχική υγεία και ενθαρρύνει τη σωματική άσκηση, μειώνοντας έτσι τον κίνδυνο υπέρβαρου ή παχυσαρκίας. Όμως λιγότερη προσοχή έχει δοθεί στις άμεσες επιπτώσεις της βλάστησης σε βιολογικές διεργασίες, όπως η φλεγμονή και το οξειδωτικό στρες. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την κατανόηση του ρόλου που μπορούν να παίξουν οι χώροι πρασίνου σε αναπνευστικές και αλλεργικές ασθένειες.
Η μελέτη ανέλυσε περισσότερα από 300 παιδιά στην Ιταλία
Προκειμένου να προσδιοριστεί εάν οι χώροι πρασίνου μπορεί να σχετίζονται με χαμηλότερα επίπεδα οξειδωτικού στρες στα παιδιά, καθώς και εάν η σωματική δραστηριότητα παίζει ρόλο σε αυτή την πιθανή συσχέτιση, οι ερευνητές ανέλυσαν 323 υγιή παιδιά ηλικίας 8-11 ετών από πέντε δημοτικά σχολεία στο Άστι. μια μικρή πόλη στη βορειοδυτική Ιταλία.
Οι γονείς συμπλήρωσαν ένα ερωτηματολόγιο σχετικά με το πόσο συχνά τα παιδιά τους ασχολούνταν με σωματική δραστηριότητα. Το οξειδωτικό στρες προσδιορίστηκε ποσοτικά στα ούρα με μέτρηση της συγκέντρωσης της ένωσης ισοπροστάνη. Το πράσινο περιβάλλον των κατοικιών και των σχολείων ορίστηκε σύμφωνα με τον Normalised Difference Vegetation Index/Δείκτης Βλάστησης Κανονικοποιημένης Διαφοράς (NDVI) και εκτιμήθηκε επίσης το ποσοστό βλάστησης. Μετρήθηκε η έκθεση πολλαπλών τοποθεσιών γύρω από τα σπίτια και τα σχολεία των παιδιών, σταθμισμένα για τον χρόνο που περνούν τα παιδιά σε κάθε τοποθεσία.
Πιθανές εξηγήσεις
Αρκετοί βιολογικοί μηχανισμοί θα μπορούσαν να εξηγήσουν αυτή την άμεση σχέση μεταξύ του πράσινου χώρου και του οξειδωτικού στρες στα παιδιά. Πρώτον, «η αυξημένη έκθεση σε αυτές τις περιοχές μπορεί να συμβάλει στην ανοσολογική ανάπτυξη των παιδιών φέρνοντάς τα σε επαφή με οργανισμούς που αποικίζουν το φυσικό περιβάλλον», σχολίασε η Judith Garcia-Aymerich, ερευνήτρια και επικεφαλής του προγράμματος για τις μη μεταδοτικές ασθένειες και το περιβάλλον στο ISGlobal. Δεύτερον, η επαφή με χώρους πρασίνου μπορεί να αυξήσει τη σύνθεση της βιταμίνης D λόγω της υπεριώδους ακτινοβολίας από το ηλιακό φως. Η βιταμίνη D δρα ως αντιοξειδωτικό που αποτρέπει τις αρνητικές επιπτώσεις του οξειδωτικού στρες και της φλεγμονής. Τέλος, η βλάστηση βελτιώνει την ποιότητα του αέρα στις αστικές περιοχές.
Δεν βρέθηκε αποτέλεσμα για τη σωματική δραστηριότητα
Αν και η εγγύτητα στον χώρο πρασίνου έχει συσχετιστεί με αυξημένη σωματική δραστηριότητα, η οποία με τη σειρά της επηρεάζει το οξειδωτικό στρες, η μελέτη δεν βρήκε στοιχεία ότι η άσκηση εμπλέκεται στη συσχέτιση μεταξύ πρασίνου και οξειδωτικού στρες.
Η Garcia-Aymerich κατέληξε: «Οι βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία του υπερβολικού οξειδωτικού στρες είναι άγνωστες, επομένως πρέπει να διεξαγάγουμε περαιτέρω έρευνα και να υποστηρίξουμε στρατηγικές για την πόλη και τη δημόσια υγεία που ευνοούν το πράσινο».
